Duyusal bütünleme ve duyusal bütünleme bozukluğu nedir?

Bebek anne rahminde karanlık ve sıcak bir ortamda, kıvrılmış ve rahat bir pozisyonda, annesinin kalp atışlarını ve dış dünyadan gelen kısık sesleri dinleyerek zamanını geçirir. Bu süreçte, sinir sistemi hızla gelişir ve binlerce temel sinir hücresi bağlantısı oluşturur. Prematüre bebekler bu gelişim tamamlanmadan dünyaya gelirler.

Duyusal uyaranlar hayatın her anında bulunur. Bu uyarıların alınması, işlenmesi ve uyarıya uygun cevaplar üretilmesi süreçlerine duyusal bütünleme denir. Olgunlaşmamış sinir sistemi, dış dünyadan gelen duyusal mesajları alma, işlemleme ve uygun yanıt oluşturmakta zorlanır. Bu durum duyusal bütünleme bozukluğu olarak adlandırılır.

Her bebek benzersizdir, ancak prematüre bebekler genel olarak şu özelliklere sahip olma eğilimindedir:

• Gürültüye, ışığa, dokunmaya ve harekete karşı aşırı duyarlılık,
• İrkilme (Moro) refleksinin normalden daha uzun süre devam etmesi,
• Kas tonusunun normalden daha sert ya da gevşek olması,
• Dikkat süresinin kısa olması,
• Normalden fazla ya da daha az hareketlilik,
• Normalden daha az veya fazla uyuma,
• Görme sorunları için artmış risk,
• Beslenme zorlukları ve sorunlarına eğilim,

Prematüre bebeklerin gelişim zorlukları

Günlük yaşam aktiviteleri; beslenme, tuvalet, uyku, oyun, okul ve serbest zaman aktiviteleri gibi alanları içerir. Duyusal bütünleme sorunları, çocukların bu alanlarda katılım ve fonksiyonelliklerini zorlaştırır.

Günlük yaşam becerilerinde zorluk yaşayan tüm prematüre bebeklerin duyusal bütünleme sorunları yönünden bir ergoterapist tarafından değerlendirilmesi önerilir.

Prematüre bebekler ergoterapiden nasıl fayda sağlar?

Ergoterapistlerin prematüre bebeklerde çalıştıkları bazı alanlar:

• Duyusal becerilerin, duyusal uyarılarla başa çıkma ve öz-düzenleme becerilerinin geliştirilmesi,
• İnce ve kaba motor becerilerin geliştirilmesi.
• Oyun oynama ve bilişsel becerilerin gelişiminin desteklenmesi,
• Vücut farkındalığı, denge ve koordinasyon becerilerinin geliştirilmesi,
• Problem çözme becerisinin geliştirilmesi,
• Ev ve çevre düzenlemesi,
• Aile eğitimi,
• Gerekli durumlarda ekipman değerlendirmesi ve çevre düzenlemeleri.

Ebeveynler prematüre doğan bebeklerine nasıl yardımcı olabilir?”

• Gelişimi basamakları ve kilometre taşlarını izleyin,
• İnce ve kaba motor becerileri, oyun ve bilişsel gelişimi destekleyici aktivitelere öncelik verin,
• Çocuğunuzun duyu profilini öğrenerek onun duyusal uyaranları uygun şekilde deneyimlemesine yardımcı olun,
• Çocuğunuz için duyusal yönden zenginleştirilmiş bir çevre oluşturun,
• Ergoterapistinizin size verdiği stratejileri günlük rutinlerinize dahil edin. Böylece terapiden maksimum faydayı sağlayabilirsiniz.

Doç. Dr. M. Şükrü PAKSU Çocuk Kliniği

Ergoterapi Departmanı

Mimarsinan Mahallesi 176. Sokak No: 6AB

BEKAM Ergoterapi, Dil Konuşma Terapisi ve Psikolojik Danışmanlık Merkezi Yanı

Atakum-SAMSUN

Tel: 0552 369 06 55